Igitabo cya Esitera
IJAMBO RY’IBANZE
Igitabo cya Esitera, kimwe n’icya Yudita, kidutekerereza ukuntu umuryango w’Abayahudi wongeye kurokoka, ubikesheje umugore.
1. Ibiri muri iki gitabo n’imiterere yacyo
Muri iki gitabo turasangamo inkuru y’Umuyahudikazi witwa Esitera; yari impfubyi, nyirarume Maridoke aramwishingira, amurera gipfura, aza kuba ndetse umwamikazi mu gihugu cy’Abaperisi. Nuko igihe kimwe, umuntu witwa Hamani, wari igisonga cy’umwami akaniyemera cyane, agambirira kwicisha Abayahudi bose, akabatsemba, avuga ko bamusuzuguye. Esitera ni bwo yemeye guhara ubugingo bwe, atakambira umwami kubera umuryango we. Nuko Hamani amanikwa ku giti, cya kindi yashatse kumanikaho Maridoke. Bityo Abayahudi bararokoka, kandi bahabwa uburenganzira bwo kwihimura abanzi babo bose. Buri mwaka Abayahudi bakajya bahimbaza umunsi mukuru wo kubyibuka.
2. Dusobanukirwe n’ibiri muri iki gitabo
Iki gitabo ntikigamije kuturondorera inkuru z’ibintu byabaye koko. Nanone ariko, nta wahakana ko nyuma y’ijyanwabunyago i Babiloni, hari Abayahudi bigeze kujya gutura mu Buperisi, nk’uko ibitabo bya Ezira na Nehemiya bibihamya. Cyakora ntibyumvikana ko umukobwa w’Umuyahudikazi yashoboye kuba umugore w’umwami w’Ubuperisi, kuko ubwo butoni bwari ubw’abakobwa b’icyo gihugu gusa. Uretse n’ibyo, ni nde wakwemera ko umwami w’Ubuperisi yaba yaratanze uruhushya rwo gutsemba imbaga y’Abayahudi, hanyuma akivuguruza ku buryo abenegihugu ibihumbi 75 bashirira ku icumu (9,16) ? Ibyo byose ni nk’umugani, kandi nta n’ahandi ubisanga muri Bibiliya, uretse mu gitabo cya Esitera honyine.
Mu by’ukuri, iki gitabo cya Esitera kigamije iki ? Uwacyanditse arashaka bundi bushya kutwigisha yifashishije inkuru y’impimbano ishimishije: koko Imana ntitererana umuryango wayo, kabone n’iyo waba uri hafi kurimbuka. Nyamara hari ikintu kibabaje, ni uko muri iki gitabo, Abayahudi bose, cyane cyane Esitera na Maridoke bari basanzwe bashimwa, usanga noneho bashishikajwe no kwihorera birenze urugero, bamena amaraso!
Aha rero ni ho tubonera ko Inkuru Nziza ya Yezu Kristu izaza ikura kure imitima y’abantu n’ibitekerezo byabo. Ni we uzigisha abantu urukundo rwuzuye, rushimishwa no kubabarira aho kwihorera.
ICYITONDERWA: inyongera z’ikigereki
Igitabo cya Esitera cyanditswe mu gihebureyi, ariko bidatinze gihita gihindurwa mu kigereki, kugira ngo Abayahudi bari batuye mu Misiri (cyane cyane muri Alegisandiriya) babashe kugisoma, kuko ari rwo rurimi bakoreshaga. Usanga hamwe na hamwe inyandiko y’ikigereki isumba iy’igihebureyi, kubera ko hari ibyo bagiye biyongereramo.
Muri iyi nyandiko yacu y’ikinyarwanda, izo nyongera twagiye tuzigaragaza ku buryo bukurikira: nyuma y’imibare yerekana umutwe n’umurongo, twongeraho inyuguti : a, b, c, d. Dore intondeke y’izo nyongera :
— 1,1a kugeza kuri 1,1r
— 3,13a kugeza kuri 3,13g
— 4,8a kugeza kuri 4,8b
— 4,17a kugeza kuri 4,17z
— 5,1a kugeza kuri 5,2b
— 8,12a kugeza kuri 8,12x
— 10,3a kugeza kuri 10,3 l.
mt1 Igitabo cya Esitera
